Erkeklerde HPV ve Genital Siğil: Belirtileri Nelerdir, Nasıl Tedavi Edilir?
Genital siğil neden olur, erkeklerde HPV belirtileri nelerdir? Tanı, tedavi seçenekleri, siğillerin neden tekrarladığı ve erkeklerde HPV aşısı üzerine bilgilendirme.
HPV (Human Papilloma Virüs), dünyada cinsel yolla en sık bulaşan virüs ailesidir. Erkeklerde en görünür sonucu genital siğillerdir. Konu utanç verici bulunduğu için çoğu erkek hekime başvurmayı erteler; oysa genital siğil sık görülen, konuşulabilir ve tedavi edilebilir bir durumdur. Erken değerlendirme hem yayılmayı sınırlar hem partneri korumayı kolaylaştırır.
Genital siğil nedir ve neden olur?
Genital siğiller, HPV'nin düşük riskli tipleriyle (en sık tip 6 ve 11) ilişkili, cilt ve mukozada gelişen iyi huylu büyümelerdir. Virüs, cilt-cilde temasla bulaşır; bu nedenle prezervatif riski azaltır ancak temas alanının tamamını kapatmadığı için bulaşı tümüyle önlemez. Bulaştan sonra siğillerin ortaya çıkması haftalar ile aylar arasında değişebilir, bu yüzden bulaşma zamanını kesin olarak saptamak çoğu zaman mümkün değildir.
Erkeklerde HPV belirtileri nelerdir?
- Penis gövdesi, penis başı, sünnet derisi, skrotum veya makat çevresinde ağrısız, et rengi veya pembemsi kabartılar
- Karnabahar görünümünde, tek tek veya kümeler halinde lezyonlar
- Bazen kaşıntı, sürtünmeye bağlı tahriş veya nadiren kanama
- İdrar kanalı girişine yerleşen siğillerde idrar akışında değişiklik
HPV'nin birçok tipi ise hiçbir belirti vermez. Belirti yokluğu virüsün olmadığı anlamına gelmez; bu, taşıyıcılığın sessiz seyredebilmesinin nedenidir.
HPV kansere yol açar mı?
Siğile yol açan düşük riskli tipler ile kanserle ilişkilendirilen yüksek riskli tipler farklı gruplardır. Yani genital siğil görülmesi, kanser gelişeceği anlamına gelmez. Buna karşılık yüksek riskli tipler erkeklerde penis, anüs ve baş-boyun bölgesi kanserleriyle ilişkilendirilmiştir. Bu nedenle doğru yaklaşım paniğe kapılmak değil; lezyonu hekime değerlendirtmek, gerekli görülen olgularda ileri inceleme yaptırmak ve düzenli takibi sürdürmektir.
Tanı nasıl konur?
Genital siğil tanısı çoğunlukla muayene ile konur. Şüpheli görünümlü, tedaviye yanıt vermeyen veya hızlı büyüyen lezyonlarda biyopsi istenebilir. İdrar kanalı girişine yerleşim düşünülüyorsa endoskopik değerlendirme yapılabilir; makat çevresi tutulumunda ek inceleme gerekebilir. Değerlendirme sırasında diğer cinsel yolla bulaşan enfeksiyonların da taranması sık önerilen bir yaklaşımdır, çünkü bu enfeksiyonlar bir arada bulunabilir.
Genital siğil nasıl tedavi edilir?
Tedavi; lezyonun sayısına, yerine ve büyüklüğüne göre kişiye özel seçilir:
- Yerel (topikal) ilaç tedavileri: Hekim gözetiminde uygulanan kremler, sınırlı sayıda ve yüzeyel lezyonlarda tercih edilebilir.
- Kriyoterapi (dondurma): Sıvı azotla lezyonun dondurulmasıdır; poliklinik koşullarında uygulanabilir.
- Elektrokoterizasyon veya lazer: Yaygın, kalın veya tekrarlayan lezyonlarda etkili biçimde kullanılır.
- Cerrahi eksizyon: Büyük veya tanı için örnek gereken lezyonlarda uygulanır.
Amaç görünür lezyonların temizlenmesi ve şikâyetin giderilmesidir. Yöntem seçimi, hastanın yaşam düzeni ve lezyonun özellikleri konuşularak birlikte yapılır.
Siğiller neden tekrar edebilir?
Tedavi görünen lezyonu ortadan kaldırır; ancak virüs çevre deride sessiz biçimde kalmayı sürdürebilir. Bu nedenle işlemden sonraki aylarda tekrar (nüks) görülebilir ve bu bir başarısızlık göstergesi değildir. Sigara kullanımı ve bağışıklığı baskılayan durumlar tekrar olasılığını artırabilir. Doğru yaklaşım; planlanan kontrollere gitmek, yeni bir lezyon fark edildiğinde beklemeden başvurmak ve gerekiyorsa tedaviyi tekrarlamaktır.
Erkeklerde HPV aşısı yapılır mı?
Evet. HPV aşısı yalnız kadınlara özgü değildir; erkeklerde de siğile yol açan tipler ve kanserle ilişkili yüksek riskli tiplere karşı koruma amacıyla uygulanabilmektedir. Aşının koruyucu değeri, virüsle karşılaşmadan önce en yüksektir; ancak halihazırda siğil öyküsü olan kişilerde de aşının yeri hekimle görüşülerek değerlendirilir. Aşı mevcut lezyonların tedavisi değildir, bir korunma yöntemidir.
Partnerimi korumak için ne yapmalıyım?
Tedavi sürecinde ve sonrasında düzenli prezervatif kullanımı bulaş riskini azaltır. Partnerin de değerlendirilmesi ve aşı konusunda bilgilendirilmesi önerilir. Konunun ilişki içinde açıkça konuşulması, suçlayıcı olmayan bir dille ele alınması önemlidir: HPV çok yaygındır ve bulaşın ne zaman gerçekleştiğini belirlemek çoğu zaman mümkün değildir. Şüpheli bir lezyon fark ettiğinizde beklemeden bir üroloji değerlendirmesi yaptırmak, hem tedaviyi kolaylaştırır hem kaygıyı azaltır.
Doç. Dr. Zülfü Sertkaya, üroloji ve androloji alanında İstanbul'da hizmet vermektedir; HPV ve genital siğil değerlendirmeleri, kişiye özel planlama ve gizlilik esasıyla yürütülür.