Eşim Erken Boşalıyor, Ne Yapmalıyım? Kadının Bakışından Konuşma, Birlikte Deneme ve Tedavi Süreci
Eşiniz erken boşalıyorsa aklınıza gelen ilk sorular, bunun gerçekten erken boşalma olup olmadığı ve sizinle bir ilgisi bulunup bulunmadığıdır. Kadının bakışından yazılan bu yazı; tanıdaki süre, kontrol ve sıkıntı ölçütlerini, araştırmalarda kadınların sıkıntısının kaynağını, suçlamadan nasıl konuşulacağını, çiftlerin deneyebileceği teknikleri, spreylerin size geçişini ve görüşme sürecini anlatıyor.
İlişki bitmiştir. Eşiniz sessizce yana döner, belki özür diler, belki hiçbir şey olmamış gibi davranır. Siz de ne söyleyeceğinizi bilemezsiniz. Bir şey desem incinir mi, demesem böyle mi sürer, yoksa bu benimle mi ilgili?
Erken boşalma, boşalmanın çok kısa sürede gerçekleşmesi, erkeğin bunu erteleyememesi ve durumun sıkıntı yaratmasıyla tanımlanan bir cinsel işlev sorunudur. Bu yazıda tablonun gerçekten erken boşalma olup olmadığı, sizinle ilgisi, nasıl konuşulacağı, çift olarak neler denenebileceği, spreylerin size geçişi ve görüşme süreci ele alınıyor.
Bu gerçekten erken boşalma mı?
Uluslararası Cinsel Tıp Derneği (ISSM) tanımı üç ölçütü birlikte arar:
- Süre: İlk cinsel deneyimden beri süren (yaşam boyu) biçimde boşalma, hep ya da neredeyse hep vajinal girişten önce veya yaklaşık 1 dakika içinde olur. Sonradan başlayan biçimde süre belirgin kısalır, çoğu zaman yaklaşık 3 dakika ya da altına iner.
- Kontrol: Erkek, ilişkilerin tamamında ya da hemen tamamında boşalmayı erteleyemez.
- Sonuç: Sıkıntı, hayal kırıklığı ya da cinsel yakınlıktan kaçınma vardır.
Avrupa Üroloji Derneği (EAU) kılavuzu, sürenin tek başına tanı koydurmadığını vurgular. Karşılaştırma için, beş ülkede 500 çiftin kronometreyle ölçüm yaptığı bir çalışmada ortanca süre (verilerin tam ortasındaki değer) 5,4 dakika, Türkiye'de 3,7 dakika bulunmuş, kişiler arasında çok geniş farklar görülmüştür. Bu sayılar bir hedef değildir.
Bazen çabuk, bazen olağan süren ilişkiler EAU'ya göre normal değişkenliktir. Süre normal aralıkta olduğu hâlde çabuk bitmiş gibi hissedilmesi de hastalık belirtisi sayılmaz. Evde kronometre tutmak gerekmez. ISSM bunun doğallığı bozabileceğini belirtir, günlük uygulamada erkeğin ve eşinin tahminini yeterli görür.
Sorun sizden mi kaynaklanıyor?
ISSM kılavuzu erken boşalmanın nedeninin bilinmediğini söyler. Sorun ilk cinsel deneyimden beri sürüyorsa ilişkinizin bir sonucu olarak görülemez. Sonradan başlayan biçimde EAU'nun saydığı etkenler performans kaygısı, psikolojik ya da ilişkisel sorunlar, sertleşme sorunu, prostat iltihabı (prostatit), tiroidin fazla çalışması (hipertiroidi) ve kötü uykudur.
Kılavuzlarda kadının bedeni ya da çekiciliği diye bir başlık yoktur. İlişki sorunları ise ortak bir alandır. ISSM, bu konudaki çalışmaların çoğunun neden-sonuç yerine yalnızca birliktelik gösterebildiğini belirtir.
Sizi yoran süre mi, başka bir şey mi?
Meksika, İtalya ve Güney Kore'den 1.463 kadının yanıtladığı çevrim içi bir ankette, cinsel sıkıntının en sık bildirilen nedeni erkeğin ilgisizliği ve performansa odaklanması olmuştur (yüzde 47,6). Bunu sürenin kısalığı (yüzde 39,9) ve boşalma kontrolünün olmaması (yüzde 24,1) izlemiştir. Araştırmacılar, diğer cinsel yakınlık biçimlerinin ihmal edilmesini de önemli bir sıkıntı kaynağı olarak vurgulamıştır.
Bu tek bir anketin sonucudur ve her kadına genellenemez, ama pratik bir ipucu verir. Erkek kendini denetlemeye odaklandığında yakınlık geri plana düşebilir, bazı erkekler cinsel yakınlıktan kaçınır. Bunu ilgisizlik olarak okuyabilirsiniz. ISSM ise bu erkeklerin eşlerini hayal kırıklığına uğrattıklarını hissettiklerini aktarır, yani geri çekilmenin arkasında utanç da olabilir. Sizin sıkıntınız da gerçektir. EAU, durum ağırlaştıkça eşin cinsel ilişkiden aldığı doyumun azaldığını belirtir.
Kendi cinsel sorunlarınız da bu döngüye girebilir mi?
Girebilir ve yön her zaman tek değildir. İtalya'da 3.104 kadının katıldığı kesitsel bir çalışmada, eşi erken boşalan kadınlarda cinsel işlev sorunu yaklaşık yüzde 43, diğer kadınlarda yaklaşık yüzde 21 oranında görülmüştür. Bu tür çalışmalar hangisinin önce geldiğini göstermez. Türkiye'den küçük bir çalışmada ise vajinismusu (istem dışı kas kasılması nedeniyle vajinal girişin güçleşmesi) olan kadınların 32 eşinin yüzde 50'sinde erken boşalma saptanmıştır. ISSM, bunun vajinismusun sonucu olup olmadığının belirlenemediğini belirtir.
Bu bilgi suç payı dağıtmak için verilmiyor. İlişkide ağrı, belirgin isteksizlik ya da orgazm güçlüğü yaşıyorsanız bunlar kendi sağlığınız açısından da değerlendirilmelidir. Kadınlarda cinsel işlev bozuklukları sitemizde ayrı bir yazıda ele alınmıştır.
Bu konuyu nasıl açabilirsiniz, neler denmemeli?
Asya-Pasifik bölgesinde 5.038 kişinin yanıtladığı çevrim içi bir ankette, erkeklerin konuyu açmasının önündeki başlıca engel yetersiz görünme ya da incinme korkusuydu. Kadınlarda öne çıkan engel ise bilgi eksikliğiydi. Anket Türkiye'yi temsil etmez. Aşağıdakiler de kanıtlanmış bir reçete değil, suçlamadan konuşmayı kolaylaştıran pratik örneklerdir:
- Zamanı seçin: İlişki sırasında ya da hemen sonrasında değil, ikinizin de sakin olduğu bir anda konuşun.
- Kendinizden söz edin: “Yakınlığımızı önemsiyorum, son zamanlarda aramızda bir mesafe hissediyorum” cümlesi, “sen hep” diye başlayan bir cümleden daha kolay duyulur.
- Ortak bir konu olarak koyun: “Senin sorunun” yerine “ikimizi ilgilendiren bir konu” demek suçlama hissini azaltabilir.
“Yine mi?” gibi sözler, başka biriyle karşılaştırma, süre üzerine şaka ve kişiliğine dokunan yorumlar konuşmayı kapatabilir. Sizi gerçekten rahatsız ediyorsa her seferinde “önemli değil” demek de konuyu yalnızca erteler.
Çift olarak neler denenebilir?
ISSM'ye göre en sık kullanılan davranışsal yöntemler dur-başla ve sıkıştırma teknikleridir. Dur-başla tekniğinde uyarılma, boşalma isteği hissedilince durdurulur, his geçince yeniden başlanır ve bu birkaç kez yinelenir. Sıkıştırma tekniğinde boşalma isteği gelince eş, his geçene kadar penis başını sıkar. Amaç, erkeğin uyarılma düzeyini tanımayı öğrenmesidir.
10 randomize çalışmayı (521 katılımcı) inceleyen derleme kanıtı sınırlı bulmuştur, Cochrane değerlendirmesi de zayıf ve tutarsız bulur. EAU, psikolojik ve davranışsal yaklaşımların tek başına yeterli kanıtı olmadığını, ilaç tedavisiyle birleştirildiğinde sonuçların daha iyi olduğunu belirtir. Yakınlığı yalnız birleşmeye bağlamamak da çiftin elindedir. ISSM, cinsel yakınlık biçimlerini genişletmeyi psikolojik yaklaşımın amaçları arasında sayar.
Geciktirici spreyler size de geçer mi?
Geçebilir. EAU kılavuzu, lokal uyuşturucu krem ve jellerin eşe geçerek vajinal uyuşmaya yol açabileceğini, bu nedenle prezervatif kullanılmasını ya da ilişki öncesinde penisin yıkanmasını önerir. Ruhsatlı bir lokal spreyin resmî ürün bilgisinde kadın eşlerde en sık yan etkiler vulvovajinal yanma (dış genital bölge ve vajinada yanma, yüzde 3,9) ve genital uyuşmadır (yüzde 1,0). Aynı belge, uyuşmanın ağrıyı maskeleyip yaralanma riskini artırabileceğini belirtir.
Ürün içeriğine alerjiniz varsa bu ürünler kullanılmamalıdır. EAU, bebek planlayan çiftlerin bu tür ürünleri kullanmamasını söyler, gebelikte de konu hekimle konuşulmalıdır. Açıklayamadığınız uyuşma ya da yanma fark ederseniz eşinize böyle bir ürün kullanıp kullanmadığını sakince sorabilirsiniz. Sprey ve kremlerin çalışma biçimi sitemizde ayrı bir yazıda ele alınmıştır.
Görüşmeye birlikte gitmeli misiniz, eşiniz kabul etmezse ne olur?
EAU kılavuzu, mümkünse eşin de değerlendirmeye katılmasını ve erken boşalmanın eş üzerindeki etkisinin sorulmasını güçlü öneri olarak verir. ISSM ise eşin katılımını önemli ama zorunlu olmayan bir bileşen sayar ve etkisini ölçen kontrollü çalışma olmadığını belirtir.
Görüşmede süre, kontrol, sıkıntı, sorunun ne zamandır sürdüğü ve her durumda görülüp görülmediği sorulur. Sertleşme ayrıca değerlendirilir, çünkü sertliği kaybetme kaygısı boşalmayı hızlandırabilir. Muayene yapılır, tahliller rutin değildir. Yaşam boyu biçimde EAU ilaç tedavisini ilk basamak sayar, sonradan başlayan biçimde önce altta yatan neden ele alınır. Tedavi seçenekleri sitemizde ayrı bir yazıda ele alınmıştır.
Eşiniz görüşmeyi reddediyorsa bu nadir değildir. EAU, erkeklerin azının tedavi aradığını söyler. Asya-Pasifik anketinde erkeklerin üçte ikisinden fazlası hekime başvurmadan önce en az 20 ay kendi başına çözüm aramıştır. Baskı, yetersizlik korkusunu besleyebilir. Bilgi paylaşmak, kararı ona bırakmak ve konuyu sakin bir zamanda yeniden açmak daha gerçekçi olabilir. Siz de kendi sıkıntınız için kadın hastalıkları uzmanından, ruh sağlığı uzmanından ya da cinsel terapistten destek alabilirsiniz.
Ne zaman hekime başvurulmalı?
- Durum aylardır sürüyor ve ikinizden birini ya da ikinizi rahatsız ediyorsa
- Eskiden sorun yokken sonradan başladıysa
- Sertleşme sorunu, idrar yakınması ya da pelvik ağrı eşlik ediyorsa
- Sizde ilişkide ağrı, belirgin isteksizlik ya da orgazm güçlüğü varsa
- Sprey ya da krem sonrası sizde yanma, uyuşma ya da döküntü oluyorsa
- Bebek planlıyorsanız ve boşalma vajinal girişten önce gerçekleşiyorsa
Erken boşalma erkekte görülür, ancak etkisi çifte yayılır. Tanı süre, kontrol ve sıkıntı birlikte değerlendirilerek konur ve kılavuzlarda kadının bedeni ya da çekiciliği neden olarak sayılmaz. Doç. Dr. Zülfü Sertkaya, üroloji ve androloji alanında İstanbul'da hizmet vermektedir; erken boşalma değerlendirmesi kişiye özel ve gizlilik esasıyla yürütülür.